7 maja uczniowie klasy 2TW wraz z nauczycielem chemii p. Justyną Kropornicką–Kurdybanowską wzięli udział w interesujących wykładach pt.: „Wykorzystanie spektroskopii w diagnostyce rezonansem magnetycznym”. Zajęcia odbyły się w Zakładzie Radiologii Samodzielnego Publicznego Szpitala Wojewódzkiego im. Papieża Jana Pawła II w Zamościu i zostały przygotowane w ramach innowacji pedagogicznej z chemii. Wykład przeprowadziła Pani Doktor lek. med. Marta Dacka.

Spektroskopia rezonansu magnetycznego (MRS – Magnetic Resonance Spectroscopy) jest zaawansowaną techniką diagnostyczną, która pozwala na nieinwazyjną ocenę składu biochemicznego tkanek w czasie rzeczywistym. MRS dostarcza informacji o stężeniu konkretnych związków chemicznych (metabolitów), umożliwiając diagnozowanie patologii na poziomie molekularnym. Metoda ta jest wykorzystywana w badaniach mózgowia, prostaty oraz do badania metabolitów w innych narządach w celu wykrywania nowotworów, chorób neurodegeneracyjnych, zapalnych czy urazów.

Pani Doktor objaśniła w jaki sposób interpretuje się piki (szczyty) w obrazie spektroskopowym (widmie), odpowiadające konkretnym substancjom.

Podczas wykładu prowadząca omówiła kluczowe znaczenie związków chemicznych w MRS:

  • N-acetyloasparaginian (NAA) – marker integralności neuronalnej, którego obniżenie świadczy o uszkodzeniu lub utracie neuronów.
  • Cholina (Cho) – marker obrotu błon komórkowych, którego podwyższony poziom oznacza wzmożoną proliferację komórek, co jest charakterystyczne dla nowotworów.
  • Kreatyna (Cr) – marker energetyczny (metabolizm energetyczny), służący często jako punkt odniesienia (względna stała) w badaniach.
  • Mleczany (Lac) – produkty metabolizmu beztlenowego, których obecność wskazuje na niedotlenienie tkanki lub martwicę (często w guzach).
  • Lipidy – wskazujące na martwicę tkanki .

Pani Doktor podkreśliła, że profilaktyka i zdrowy styl życia są fundamentami długiego życia w dobrej kondycji fizycznej i psychicznej. Regularne działania profilaktyczne pozwalają nie tylko zapobiegać chorobom, ale również wykrywać je na wczesnym etapie, co znacznie zwiększa szanse na skuteczne leczenie.

Zajęcia miały na celu zwiększenie świadomości na temat diagnostyki metodą spektroskopii oraz pokazanie, jak ta zaawansowana technika pozwala „zajrzeć” do wnętrza materii bez jej niszczenia.

Serdecznie dziękujemy Pani Doktor za ogrom wiedzy, poświęcony czas i miłe przyjęcie.

J. K-K.